بازارهای غیر مولد، بازارهایی هستند که به جای تولید کالاها و خدمات واقعی، به دنبال کسب سود سریع و کوتاهمدت از طریق فعالیتهای مالی و دلالی هستند. این بازارها اغلب به دلیل نوسانات زیاد و ریسک بالای خود شناخته میشوند. در سالهای اخیر، شاهد رشد چشمگیر سرمایهگذاری در این بازارها در بسیاری از جوامع بودهایم. این پدیده پیچیده، دلایل متعددی دارد و پیامدهای گستردهای بر اقتصاد و جامعه دارد.
دلایل رشد سرمایهگذاری در بازارهای غیر مولد
جذابیت سودهای بالا و سریع: یکی از اصلیترین دلایل گرایش سرمایهگذاران به بازارهای غیر مولد، وعده سودهای بسیار بالا و در کوتاهمدت است. در حالی که بازارهای مولد معمولاً بازدهی پایدارتری دارند، اما بازارهای غیر مولد اغلب با وعده سودهای چند برابری در مدتزمان کوتاهی، سرمایهگذاران را به خود جذب میکنند.
نوسانات اقتصادی: در دورههای نوسانات اقتصادی، از جمله تورم بالا و بیثباتی نرخ ارز، سرمایهگذاران به دنبال راههایی برای حفظ ارزش داراییهای خود هستند. بازارهای غیر مولد در چنین شرایطی به عنوان پناهگاهی برای حفظ ارزش سرمایه در نظر گرفته میشوند.
کاهش اعتماد به بازارهای مولد: کاهش اعتماد به بازارهای مولد، مانند بازار سهام، به دلیل نوسانات شدید و طولانیمدت، سرمایهگذاران را به سمت بازارهای غیر مولد سوق میدهد.
تسهیلات دسترسی به بازارهای مالی: توسعه فناوریهای مالی و افزایش دسترسی به ابزارهای سرمایهگذاری، سرمایهگذاری در بازارهای غیر مولد را برای عموم مردم آسانتر کرده است.
تأثیر رسانهها و تبلیغات: رسانهها و تبلیغات نقش مهمی در ترویج سرمایهگذاری در بازارهای غیر مولد دارند. اغلب این تبلیغات با ارائه اطلاعات ناقص و اغراقآمیز، سرمایهگذاران را به اشتباه میاندازند.
پیامدهای رشد سرمایهگذاری در بازارهای غیر مولد
کاهش سرمایهگذاری در بخش تولید: گرایش به سرمایهگذاری در بازارهای غیر مولد، به معنای کاهش سرمایهگذاری در بخش تولید است. این امر میتواند به کاهش رشد اقتصادی، افزایش بیکاری و کاهش رقابتپذیری اقتصاد منجر شود.
افزایش نابرابری اقتصادی: سودهای هنگفت حاصل از بازارهای غیر مولد معمولاً به دست عده کمی از افراد میرسد و باعث افزایش شکاف طبقاتی میشود.
افزایش نوسانات اقتصادی: نوسانات شدید در بازارهای غیر مولد میتواند به کل اقتصاد آسیب برساند و باعث ایجاد بحرانهای مالی شود.
راهکارها
تنظیمگری موثر: دولتها باید با وضع قوانین و مقررات مناسب از جمله مالیات های تنظیم گری فعالیت بازارهای غیر مولد را تحت کنترل درآورند .
افزایش آگاهی عمومی: آموزش و اطلاعرسانی در مورد خطرات سرمایهگذاری در بازارهای غیر مولد، میتواند از ضرر و زیان سرمایهگذاران جلوگیری کند.
ترویج سرمایهگذاری در بخش تولید: دولتها باید با ارائه مشوقهای مالی و ایجاد زیرساختهای لازم، سرمایهگذاری در بخش تولید را جذابتر کنند.
توسعه بازار سرمایه: توسعه بازار سرمایه و ایجاد ابزارهای سرمایهگذاری متنوع، میتواند سرمایهگذاران را از بازارهای غیر مولد دور کند.
نتیجهگیری
رشد سرمایهگذاری در بازارهای غیر مولد، یک چالش جدی برای اقتصاد بسیاری از کشورها است. برای مقابله با این پدیده، نیاز به همکاری دولتها، بخش خصوصی و جامعه مدنی است. با اتخاذ سیاستهای مناسب و افزایش آگاهی عمومی، میتوان از خطرات ناشی از این بازارها جلوگیری کرده و به رشد پایدار و توسعه اقتصادی دست یافت.
واهب 
بیان دیدگاه